ایلقار نیوز : با وجود اینکه جامعه ی بین الملل سال به سال در حال پیشرفت در عرصه های مختلف از جمله حقوق انسان دوستانه و شخصیت انسانی است اما با این وجود وقایع و خشونتها و جنایتهایی را در جای جای جهان شاهدیم .این عدم تطابق بین پیشرفت حقو ق و وقایع غیر انسانی در دنیا، دولت ها و حقوقدانان عرصه ی بین الملل را به سوی طرح نظریه هایی وادار میکند تا بتواند بدین گونه از شدت اعمال ضد حقوق بشری بکاهند.یکی از این طرحها ،دکترین مسئولیت حمایت است که از اوایل هزاره جدید(سال 2000) مطرح گردید.این طرح با تفاوتهایی با نظریه مداخلات بشر دوستانه مواجه است که قبل از اقدام قهر آمیز،اقدامات دیگری را نیز شامل میشود که مسئولیت پیشگیری،واکنشی و بازسازی را شامل میشود.
کشور یَمَن (به عربی: الجمهوریه الیمنیه) کشوری عربی در جنوب غربی آسیا و در جنوب شبه جزیره عربستان واقع در خاورمیانه، و پایتخت آن شهر صنعا است. یمن ۵۲۷٬۹۶۸ کیلومتر مربع وسعت دارد. جمعیت این کشور در سال 2010، بیست و سه میلیون نفر تخمین زده شده است و نرخ رشد جمعیت 3 درصد اعلام شده است .73 درصد جمعیت این کشور در روستا زندگی میکنند و 7/42 درصد این جمعیت زیر خط فقر است(طبق آمار سال 2010) . واحد پول این کشور ریال است. یمن دارای اقلیت ۴۰درصدی شیعه و اکثریت سنی میباشد.
در 14 ژانویه سال 2011 بدنبال اعتراضاتی که در کشورهای عربی از جمله تونس، مصر ،لیبی،سوریه، اردن و… اتفاق افتاد،کشور یمن نیز اعتراضات سراسری را شاهد بود که مجموعه ای از راهپیماییهای خیابانی، اعتراضات و نافرمانیهای مدنی علیه حکومت یمن و رئیسجمهور آن، علی عبدالله صالح که بیش از 30 سال بود که حکومت میکرد بود، که اوج آن را در سوم فوریه که به روز خشم معروف شد،شاهدیم.
باید خاطرنشان کرد که ریشه ی این اعتراضات را باید در شرایط نامناسب شرایط سیاسی،اجتماعی و اقتصادی این کشور دانست.به این شرایط باید دیکتاتوری رئیس جمهور این کشور را نیز اضافه نمود که با ابزار مختلف سعی در تثبیت قدرت خود داشت و حتی نگاهی به موروثی کردن قدرت را نیز داشت.به این عوامل باید وجود فعالیتهای گروههای تروریستی مثل القاعده و مبارزات و درگیریهای مسلحانه با حوثی ها و گروههای مبارز شیعه که با کمک کشورهای خارجی هفت سال به درازا انجامید را نیز باید اضاف نمود.
این اعتراضات که از 14 ژانویه شروع شد ،با شدیدترین برخوردها و خشونتها و کشته شدن بسیاری از مردم معترض روبرو شد که در شدیدترین آن در 18 مارس که معروف به جمعه ی خونین گردید،50 نفر کشته شدند و 240 نفر مجروح گردیدند.
با افزایش خشونت ها و شمار کشته شده ها،تعدادی از نمایندگان پارلمان این کشور در 20 فوریه 2011 از سمت خود استعفا دادند و به دنبال آن قضات کشور در اعتراض یه این عملکردهای دولت ،خواستار تغییر شورای عالی قضایی و استقلال دستگاه قضا شدند و همچنین شورای عالی علمای یمن تعرض به معترضان را حرام اعلام کردند.در ادامه اعتراضات ما شاهد آن هستیم که نیروهای دولتی و نظامی نیز به مخالفان پیوستند و تعدادی از سفرای یمن نیز استعفا دادند.
در بین این اعتراضات یکی از شهرها به کنترل مخالفین افتاد و شدت اعتراضات رساتر گردید.و پس از حمله معترضان به کاخ ریاست جمهوری ،علی عبدالله صالح در 4 ژوئن 2011 مجروح شدو منجر به فرارش به عربستان با 5 مقام بلند پایه گردید.در 25 اکتبر دولت یمن و سرتیپ علی محسن الاحمر توافق آتش بس را امضا کردند.
در 23 نوامبر 2011 رئیس جمهوری ۶۹ ساله یمن توافقنامهای را امضا کرده که طبق آن از قدرت کنارهگیری میکند.توافقنامه ای را که با حضور آقای صالح در ریاض عربستان به امضا رسید، حاصل تلاش کشورهای شورای همکاری خلیج فارس است. بنا به توافق خلیج فارس که به امضا رسید علی عبدالله صالح قدرت را به عبدالربه منصور هادی معاون رئیسجمهور واگذار کرده و وی از محمد باسینداوا خواسته است تا دولت جدید را تشکیل بدهد عبد ربه منصور هادی که معاون رئیس جمهور یمن بود با ۹۹ درصد از آرای شرکت کنندگان در انتخابات رئیس جمهور یمن شد. بیش از ۶۰ درصد یمنیها در این انتخابات شرکت کردند. عبد ربه منصور هادی به عنوان تنها نامزد به ریاست جمهوری یمن برگزیده شد. او نامزد توافقی این انتخابات بود که قرار بود مرحله انتقالی را اداره کند. انتخاب او برپایه توافق سیاسی برای انتقال مسالمتآمیز قدرت در یمن پس از ماهها تظاهرات اعتراضآمیز صورت گرفت.طبق منابع مختلف در طول اعتراضات بیش از 1500 نفر کشته شدند.
یمن در سال 2014 شاهد خیزش مجدد مردمی و اصلاح خطاهای انقلاب سال 2011 به منظور جلوگیری از مصادره آن به دست کشورهای غربی و شورای همکاری خلیج فارس بود.
در 14 ژانویه حوثیها کنترل شهرک «دماج» در شمال یمن را پس از درگیریهای خونین با سلفیهای مورد حمایت عربستان، به دست گرفتند.در 21 ژانویه در پی ترور عضو حوثی کنفرانس گفتوگوی ملی یمن در صنعا، جنبش حوثی اعلام کرد که از این کنفرانس خارج میشود.از سوی دیگر کنفرانس گفتوگوی ملی نیز اعلام کرد که بر روی سند نهایی این کنفرانس توافق شده است و بیانیه پایانی از دستاوردهای این نشستها را تهیه کرده است.
به دنبال این اتفاقات گروه انصار الله کنترل بخشهای زیادی از یمن بدست گرفتند.و تا پایتخت پیش رفتند و آنجا را تصرف کردند و رئیس جمهور را حبس کردند. در 26 آگوست پارلمان یمن خواستار برکناری دولت شد
در این بین کشور عربستان سعودی جنبش الحوثی را در فهرست سازمانهای تروریستی خود قرار داد..در ادامه ی این بحران جنگنده های ائتلاف منطقه ای مواضع انصارالله را بمباران کردند. مسئول امور انساندوستانه سازمان ملل در گزارشی اعلام کرد که در پی تجاوزات ائتلاف سعودی علیه یمن، بیش از ۵۰۰ نفر کشته و ۱۷۰۰ نفر نیز زخمی شدند.
البته باید گفت که در این مدت بارها نمایندگان انصار الله و دولت مرکزی باهم مذاکراتی داشتند و به توافقهایی هم رسیدند که متاسفانه در نهایت این مذاکرات شکست خورد.
- پیدایش و مفهوم مسئولیت حمایت
بدلیل ناکامی ها و سوء استفاده هایی که از نظریه ی مداخله ی بشر دوستانه شد و جامعه ی بین الملل را دچار آسیب ها ی بسیاری کرد،در سبتامبر سال 2000در کشور کانادا ،مسولیت حمایت توسط کمیسیون بین المللی مداخله و حاکمیت دولتها طرح شد و در دسامبر سال 2001 کمیسیون بین المللی مداخله و حاکمیت دولتها،گزارشی در باب این دکترین ارائه کردند و در پی پیدا کردن راهی برای حل مناسب فجایع بشری شدند و بدین گونه این نظریه را جایگزین مفهوم مداخله ی بشر دوستانه کردند. بدین گونه دو اصل اساسی بر این دکترین نظاره گر است اصل اول ،حاکمیت دولتیست که مؤظف به حمایت از اتباع خود را دارد.و اصل دوم،مسئولیت حمایت بین المللی است در زمانی که دولت حاکم ،نمی خواهد یا نمی تواند از آسیب های وارده به اتباع خود در اثر جنگ داخلی،نا آرامی،سرکوب از چهار جرم مشخص جرایم جنگی، جرایم علیه بشریت ،ژنوسید و پاکسازی نژادی جلوگیری کند،جامعه ی بین الملل جهت نجات جان جمعیت غیر نظامی آن سرزمین وارد عمل میشود. در واقع جوهره نظریه مسئولیتحمایت به عنوان یک روش، حفظ و حراست بهینه از امنیت بشری با مشارکت حقوق ملی و بینالمللی است.
- مسئولیتحمایت شامل سه مسئولیت خاص میباشد:
- مسئولیت پیشگیری: در خصوص وجود دلایل ریشهای و عوامل مستقیم، منازعات داخلی و سایر بحرانهای ساخته بشر که مردم را به خطر می اندازد مطرح می گردد.و دولتها مسئولیت دارند از مواردی که باعث بروز اختلاف بین افراد ساکن در آن سرزمین هستند ،جلوگیری کنند که مبادا در آینده منجر به جرایم جنگی، جرایم علیه بشریت ،ژنوسید و پاکسازی نژادی گردد.
- مسئولیت واکنش: در پاسخ به موقعیتهایی است که نیاز مبرم برای اقدام احسـاس می شـود که می تواند شـامل اقدامات سـرکوبگرانه مانند تحـریمها و محاکمه بینالمللی و در موارد حاد، مداخله نظامی گردد.زمانی که دو.لت حاکم نخواهد یا نتواند از آسیب های جدی وارد بر اتباع خود جلوگیری کند،این مسئولیت به جامعه ی بین الملل منتقل میشود و جامعه ی بین الملل در قالب و ساز و کاری که وجود دارد، نسبت به سرکوب آن جرایم باید اقدام کند.
- مسئولیت بازسازی: فراهم نمودن همیاری کافی به خصوص بعد از مداخله ی نظامی برای بهبود، بازسازی، آشتی و مواجهه با دلایل منازعه که مداخله باعث توقف آن شده است.
- مسئولیت حمایت در خصوص کشور یمن
مسئولیت پیشگیرانه Responsibility To Prevent
کشور یمن از سالهای قبل از اتحاد دو یمن جنوبی و شمالی درگیر منازعات قبیله ای و دینی و سرزمینی بود. و پس از اتحاد دو سرزمین نیز این منازعات ادامه داشت .علی عبدالله صالح پس از رسیدن به حکومت تا پایان ریاست جمهوری اش پس از بیش از سی سال ،تبعیضات و خشونت ها و استبداد را بر این سرزمین حکمفرما کرده بود.پس از انقلاب سال 2011 رزیم علی عبدالله صالح مبنا را بر سرکوب گذاشت و دست به خونریزی و سرکوب معترضان نمود.بر پایه ی مسئولیت حمایت ،حکومت مرکزی مسئولیت پیشگیری از این اقدامات را بر عهده داشت.و باید از راه حلهایی نظیر مذاکره،تحقیق،مصالحه و حل و فصل قضایی و داوری استفاده میکرد..اما از همان ابتدا بنا را بر سرکوب گذاشت. اگر نیازهای مردم یمن قبل از شروع بحران مد نظر قرار میگرفت و رفع میشد،دیگری انقلابی انجام نمیگرفت یعنی عللی همچون تقسیم قدرت قانونی،تامین آزادی مطبوعات ،دموکراتیزه کردن نهادها و … باید انجام میگرفت که متاسفانه انجام نگرفت.
در این راستا جامعه جهانی با تاخیر و البته بسیار ضعیف عمل کرد و اقداماتی بسان موارد زیر را انجام داد:
- در 9 آوریل 2011 شورای امنیت سازمان ملل از معترضان و مقامات یمنی خواست تا ضمن خویشتنداری با یکدیگر گفتوگوی سیاسی داشته باشند و برای بررسی بحران در یمن برای نخستین بار تشکیل جلسه داد.
- شورای امنیت سازمان ملل در 21 اکتبر سال 2011 طی قطعنامه ابراز نگرانی جدی از وضعیت یمن کرد.از جمله از شرایط اقتصادی و اجتماعی،افزایش فعالیت گروههای تروریستی،افزایش آوارگان و پناهندگان، سطحنگران کننده ای ازسوء تغذیهناشی ازخشکسالی وافزایش قیمتسوختومواد غذایی،افزایش قطع منابع عمومی و خدمات اجتماعی،و دسترسیبه طور فزایندهدشواربه آب سالمومراقبت های بهداشتی
- شورای امنیت در هفتم نوامبر علی عبدالله صالح و چند نفر دیگر از جمله رهبر انصار الله را به بهانه ی مانع شدن انها در جریان صلح تحریم کرد. بر اساس تصمیم شورای امنیت، کشورهای عضو سازمان ملل از دادن روادید به این سه نفر خودداری خواهند کرد. همچنین اموال آنها بلوکه خواهد شد.
- وزارت خزانه داری آمریکا روز دوشنبه (۱۰ نوامبر – ۱۹ آبان) علی عبدالله صالح، رییس جمهوری سابق یمن، و دو فرمانده نظامی جنبش حوثی را به اتهام برهم زدن ثبات این کشور تحریم کرد
- جمال بن عمر، فرستاده خاص ملل متحد برای یمن از خشونت های بیشتر در این کشور هشدار داد. جمال بن عمر در جلسه شورای امنیت با بیان اینکه یمن در لبه پرتگاه قرار دارد، تصریح کرد: احتمال از سرگیری درگیریهای شدید هر لحظه وجود دارد. وی به اعضای شورای امنیت گفت که پرچم “جمهوری یمن جنوبی” بر تمامی نهادها در عدن برافراشته شده است و برخی از مناطق عملاً جدایی خود را اعلام کردهاند، هرچند که این مساله به صورت رسمی صورت نگرفته است.
- همزمان بان کی مون، دبیر کل سازمان ملل در بیانیهای نسبت به تحولات صورت گرفته در یمن اظهار نگرانی کرد و از تمامی طرفها خواست تا در مسیر گفتوگو با مشاور ویژه وی باقی بمانند
- «والری آموس» مسئول امور بشردوستانه سازمان ملل ضمن «ابراز نگرانی شدید» درباره درگیریها در یمن از طرفهای درگیر در این کشور خواست تا همه تلاش خود برای حمایت از شهروندان یمنی را به کار بگیرند. وی در ادامه افزود: دهها هزار یمنی منازل خود را ترک و بیشتر آنها به سمت جیبوتی و سومالی مهاجرت کردند
- صلیب سرخ جهانی خواسته است پیش از آنکه شمار مجروحان درگیریهای جاری در یمن افزایش یابد هر چه زودتر در این کشور آتشبس موقت برقرار شود.این سازمان خواهان آتشبس ۲۴ ساعته در یمن شده و میگوید تعداد زیادی از مردم یمن در حملات هوایی و زمینی اخیر زخمی شدهاند و اگر فورا کمکهای درمانی به آنها نرسد، جان خود را از دست خواهند داد. صلیب سرخ میگوید لازم است هر چه زودتر غذا، آب و کمکهای درمانی و ملزومات شخصی مورد نیاز به منطقه برسد. روبرت ماردینی رئیس بخش عملیاتی سازمان صلیب سرخ در خاورمیانه گفته است: “اگر نبرد در یمن فورا متوقف نشود قطعا مردم بیشتری خواهند مرد و شانس زنده ماندن زخمیها به واکنش ما در چند ساعت آینده بستگی دارد و نه به چند روز آینده.”
- از سوی دیگر، ائتلاف مدنی یمن ویژه رصد تجاوزات عربستان در گزارشی درباره جنایتهای این کشور علیه شهروندان یمنی اعلام کرد که این تجاوزات عمدتا در فرودگاهها، نیروگاههای برق و انبارهای مواد غذایی صورت میگیرد که همین مساله منجر آوارگی هزاران یمنی شده است.وی خطاب به ائتلاف متجاوز سعودی علیه یمن گفت: «کسانی که در درگیریهای یمن مشارکت دارند نباید بیمارستانها، مدارس، اردوگاههای پناهندگان و آوارگان یمنی و زیرساختهای این کشور را هدف قرار دهند»
10-بان کی مون دبیرکل سازمان ملل درگیری های روی داده میان نیروهای مردمی انصارالله و گارد ریاست جمهوری در صنعا پایتخت یمن را محکوم کرد .
- مسئولیت واکنش Responsibility To React
با وجود تلاشهایی که دولت حاکم برای حل بحران انجام داد،اما نتوانست از بروز خشونت ها و آسیبهای جدی بر مردم یمن بکاهد و حتی منجر به فرار رئیس جمهور یمن از کشور شد،بدین گونه جامعه ی بین الملل را برای اتخاذ تصمیماتی جهت حل این بحران ،برانگیخت تا از آسیب های وارده بر اتباع ساکن در یمن بکاهدو در نهایت بحران را کنترل کند.بدین گونه توسط سازمانهای منطقه ای و بین المللی تصمیاتی بسان موارد زیر گرفته شد:
1- شواری همکاری خلیج فارس برای حل مسالمت آمیز بحران یمن طرحی را اماده کرد که مورد حمایت شورای امنیت و دبیر کل و اتحادیه اروپا نیز قرار گرفت. طرح شواری همکاری خلیج فارس برای کنارهگیری علی عبد الله صالح از قدرت و انتقال مسالمتآمیز قدرت و جلوگیری از بروز بحران سیاسی و امنیتی در یمن متمرکز بود.
2- شورای امنیت سازمان ملل در 21 اکتبر سال 2011 طی قطعنامه شماره 2014 در جلسه 6634 در باره یمن تصویب کرد که شامل 13 بند بود که بطور خلاصه شورای امنیت سازمان ملل به اتفاق آرا قطعنامۀ محکوم کردن خشونتها و موارد نقض حقوق بشر در یمن را صادر کرد. اعضای شورای امنیت سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامه ای از دولت یمن و مخالفان آن خواستند که هر چه زودتر به درگیریها در این کشور پایان دهند. همچنین از دو طرف درگیر خواسته شده که با فراهم کردن مصونیت قضایی برای علی عبدالله صالح، رئیس جمهوری یمن، زمینه را برای کناره گیری وی از قدرت آماده کنند.در این قطعنامه همچنین استفاده از خشونت علیه مخالفان دولت و سرکوب معترضان یمنی به شدت محکوم شده است.
3- در 22 اکتبر 2011 وزارت خارجه امریکا در طی بیانیه ای خواستار انتقال فوری قدرت در یمن شد. درقسمتی از این بیانیه آمده است، ”امروز جامعه بینالمللی پیامی روشن و متحد ارسال کرد که زمان برای رئیسجمهور یمن علی عبدالله صالح فرارسیده است تا به مردم یمن اجازه دهد که فارغ از خشونت و ناامنی آزادانه زندگی کنند، ما از دولت یمن میخواهیم تا در مورد افرادی که در رابطه با خشونتها علیه تظاهرات صلحآمیز مقصرند، رسیدگی کرده و آنان را بهخاطرجنایاتشان مورد حسابرسی قرار دهد، تنها راه پاسخ دادن به خواستههای مردم یمن، شروع فوری انتقال قدرت بر اساس ابتکار عمل شورای همکاری خلیج میباشد”.
4- اتحادیه اروپا نیز در یمن بر انتقال آرام قدرت از عبدالله صالح به معاونش در چارچوب ساختار قبلی حاکمیت یمن توافق دارشت. اتحادیه اروپا نیز در چارچوب همان طرح شورای همکاری خلیج فارس حرکت نمود و مخالف تغییرات عمیق در ساختار حکومتی این کشور بود.
5- شورای امنیت در قطعنامهای از جنبش مردمی انصارالله یمن خواسته است تا از قدرت صرفنظر کند اعضای شورای امنیت با توافق به پیشنویس قطعنامهای رای دادند که در آن با طرح ادعای «تصمیمات یک جانبه» جنبش انصارالله در یمن، این تصمیمات محکوم شده و از این جنبش خواسته شده است تا قدرت را رها کرده و به مذاکرات بازگردد وافراد این گروه فورا و بدون قید و شرط از ادارات دولتی در صنعا خارج شوند و به حبس خانگی رئیس جمهوری و اعضای کابینه پایان دهند.در این قطعنامه همچنین از اعضای انصارالله خواسته شده است تا “اوضاع امنیتی را در صنعا عادی ساخته و به روند سیاسی مسالمتآمیز پایبند باشند و سلاح خود را تحویل دهند.” این قطعنامه همچنین از طرفهای یمنی به ویژه انصارالله خواسته است تا به مذاکرات بازگردند و برای دستیابی به راهحل سیاسی که حاکمیت و تمامیت یمن را حفظ کند، به طرح کشورهای شورای همکاری خلیج فارس پایبند باشند. در این قطعنامه ضربالاجل ۱۵ روزه برای جنبس انصارالله تعیین شده است تا قبل از اینکه تحریمهایی علیه آنها اعمال شود، به مذاکرات بازگردند و به طرح شورای همکاری و مکانیزم اجرایی آن و توافق صلح و شراکت پایبند باشند. در این پیشنویس همچنین تاکید شده است در صورتی که هر یک از طرفها در یمن به بندهای این قطعنامه پایبند نباشند، شورای امنیت آماده است گامهای بیشتری را اتخاذ کند.
6- شورای امنیت ملل متحد در پایان جنوری حمایتش را از هادی رئیس جمهور یمن ابراز داشت که از دست حوثی ها به عدن فرار کرده است
7- عربستان سعودی در 26 مارس 2015 در قالب یک ائتلاف منطقه ای مواضع انصار الله را بمباران کرد . ملک سلمان، پادشاه عربستان گفت که حملات علیه حوثی ها را تا خنثی شدن “کودتا” در یمن ادامه خواهد داد. عربستان سعودی در توجیه اقدام نظامی خود دریمن،دستیابی حوثی ها به موشک های بالستیک، نیروی هوایی و به طور کلی مسائل امنیتی منطقه ای عنوان کرد.
8- در همین برحه در 29 مارس 2015 سران کشورهای عضو اتحادیه عرب در شرم الشیخ مصر گرد هم امدند و بر ایجاد یک نیروی مشترک نظامی عربی توافق کردهاند. همزمان با این تحولات نبیل عربی، دبیرکل اتحادیه عرب و در آغاز دومین روز از اجلاس سران اتحادیه عرب در سرم الشیخ مصر بیان کرد که حملات ائتلاف به رهبری عربستان سعودی علیه حوثیها در یمن تا زمانی که این گروه سلاحهای خود را تسلیم نکند و از مناطقی که اشغال کرده عقب نرود ادامه خواهد یافت.
10-وزیر خارجه آمریکا در تماس تلفنی با همتایان خود در کشورهای شورای همکاری خلیج فارس حمایت خود را از تجاوز هوایی عربستان به یمن اعلام کرد. بیانیه ای که توسط شورای امنیت ملی آمریکا درباره تحولات یمن منتشر شد آمده است که: « رئیس جمهور اوباما در حمایت از اقدامات شورای همکاری خلیج فارس برای دفاع در برابر خشونت حوثی ها، مجوز لازم برای ارائه حمایت های تدارکاتی و اطلاعاتی به رشته عملیات نظامی زیر نظر شورای همکاری خلیج فارس را صادر کرده است. گرچه نظامیان آمریکایی برای حمایت از این تلاش ها، مستقیماً در یمن اقدام نظامی نخواهند کرد، ما سرگرم ایجاد شبکه برنامه ریزی مشترک با عربستان برای ایجاد هماهنگی در حمایت های نظامی و اطلاعاتی آمریکا هستیم.
11-شورای امنیت در 15 آپریل 2015 قطعنامه 2216را به تصویب رساند که بر اساس آن رهبر حوثی ها به همراه علی عبدالله صالح رئیس جمهور سابق یمن و پسرش (احمد) تحریم شدند. همچنین تحریم ها شامل ممنوعیت صادرات سلاح، توقیف پول و دارائی ها و ممنوعیت سفر برای عبدالملک حوثی رهبر حوثی ها و احمد فرمانده سابق نیروی گارد جمهوری و پسر علی عبدالله صالح رئیس جمهور سابق یمن است. در این قطعنامه از طرف های نزاع خواسته شده است که شهروندان غیرنظامی را مورد حمایت قرار دهند.
12-ارائه طرح چهار ماده ای ایران به دبیرکل سازمان ملل که شامل :
- برقراری آتش بس و توقف سریع کلیه حملات نظامی خارجی
- ارسال فوری و بدون وقفه کمکهای انساندوستانه (و پزشکی) برای مردم یمن
- از سرگیری گفتگوی ملی یمنی و تحت هدایت مردم یمن و با مشارکت نمایندگان تمام احزاب سیاسی و گروههای اجتماعی اینکشور
- تشکیل دولت فراگیر وحدت ملی یمن
13- بان کی مون، دبیرکل سازمان ملل متحد برای اولین بار از زمان حمله به یمن توسط نیروهای ائتلاف منطقه ای به رهبری عربستان سعودی، خواستار برقراری آتش بس فوری از سوی همه طرف های درگیر یمن شد.
مسئولیت بازسازی Responsibility To Rebuild
پس از مسولیت واکنشی ،مسئولیت بازسازی ضرورت پیدا میکند تا کشورهای مداخله گر و جامعه ی بین الملل بتوانند ،کشور مورد نظر را به حالت ثبات برسانند.در این راستا کشور یمن نیز به اشکال زیر ورود حمایت مسئولیت بازسازی قرار گرفت:
- در 23 می 2012 کمک 6.4 میلیارد دلاری کشورهای دوست یمن برای کمک به این کشور جهت مقابله با تروریسم.
- در همین روز عربستان سعودی 3.25 میلیارد دلار به عنوان کمک جهت تحقق طرح شورای همکاری در یمن پرداخت میکند.
- در 12 ژوئن 2012 شورای امنیت مجازاتهایی را علیه مخالفان دولت وحدت ملی یمن تصویب میکند.
- در 20 دسامبر 2012 رئیس جمهوری یمن در ساختار ارتش این کشور تجدید نظر کرده و گارد ریاست جمهوری را که فرماندهی آن برعهده پسر علی عبدالله صالح بود را منحل میکند
- اتحادیه اروپا نیز اعلام کرده بود که مبلغ 2/9 میلیون دلار را برای حمایت از انتخابات یمن به این کشور اختصاص میدهد.
نتیجه گیری:
در بحرانهای بین المللی ،بدلیل مداخلات بین المللی که با عنوان اصل مداخله ی بشر دوستانه در امور کشورها دخالت میشد و ما شاهد نقض فاحش حقوق بشر توسط کشور یا کشورهای مداخله گر بودیم و اینگونه حتی زیرساختهای حیاتی کشور مورد تهاجم بکلی تخریب میشد،نیاز به نظریه ای که بتواند سه محوره پیشگیری،واکنشی و بازسازی را شامل باشد ،ضروری مینمود.در این در خصوص کشور یمن نیز که از سال 2011 دچار بحران شده بود،لزوم اجرای این سه اصل از طرف کشور مذکور و جامعه ی بین الملل ضرورت داشت که متاسفانه به نحو درستی اجرا نشد و در نهایت با دخالت ائتلاف منطقه ای به رهبری عربستان،بحران یمن پیچیده تر شد.و این نشان از عدم اراده ی سیاسی قدرتهای بزرگ بین المللی برای حل بحران یمن دارد که چنانچه باید و شاید در بحران یمن تصمیمات درستی اتخاذ نکردند.بخصوص در مسئولیت بازسازی که تقریبا فراموش شد و بعد از 5 سال این کشور هنوز نتوانسته بحران را پشت سر بگذارد و به توافقی مسالمت آمیز برسد.
- منابع:
- سایت سازمان ملل متحد un.org//
- سایت وزارت امور خارجه ایران http://mfa.gov.ir/
- سایت صندوق جمعیت ملل متحد http://www.unfpa.org/
- نظریه ی مسئولیت حمایت از حرف تا عمل؛سواری ،حسن،حسینی بلوچی،مهدی؛پژوهش حقوق عمومی؛بهار 1392-شماره 32
- کاربست دکترین مسئولیت حمایت در بحران لیبی؛سیم بر،رضا؛قربانی،وحید؛پژوهشنامه حقوق کیفری؛بهار و تابستان 1391-شماره 5
- دفاع مشروع پیش دستانه در حقوق بین الملل؛ موسوی،سید فضل الله؛ حاتمی؛ مهدی مجله دانشکده حقوق و علوم سیاسی (دانشگاه تهران) » تابستان 1385 – شماره 72
- بررسی حقوقی استناد روسیه به دکترین مسئولیت حمایتی در حمله به گرجستان؛ سلطان زاده،سجاد؛ مجله: سیاست خارجی ، سال بیست و سوم، زمستان 1388 – شماره 4









چوخ گوزل دایی جان.
با سلام
سپاس از اینکه به این مهم پرداخته اید در تایید مطالب شما باید یاد آور شوم که مسئولیت بازسازی در لیبی اجرا نشد و اکنون شاهد آنیم که لیبی دچار هرج و مرج بسیاری است و این نشان از نقص دکترین مسئولیت حمایت است.
سلام
ابتدا از مدیر مسئول سایت ایلقار نیوز تشکر میکنم.این نکته رو ضروری دونستم عرض کنم که این نوشته فقط مسائل مربوط به یمن را تا فروردین سال ۹۴ پوشش داده و ان شاء الله ،در پی تکمیل این نوشته در آینده خواهم بود.ممنونم
حقوق آن هم در سطح بین الملل؟!!
همین مسئولیت چرا درباره بحرین اجرا نمیشه؟یادرباره مصر؟
بابا دنیا جنگله.بخور بخوره.
اصولا حمله عربستان به یمن غیرقانونی است چرا که بدون اجازه شورای امنیت انجام گرفته است و شاید در قالب مسئولیت حمایت نامیدن این حمله کار صحیحی نباشد
متاسفانه همیشه مسولیت بازسازی انجام نمیشه.مثل لیبی،سودان،سومالی که مهمترین بخش این مسئولیت حمایتی در واقع بازسازی هستش
امید که بشریت و حقوق بین الملل پیشرفت کنه