اردبیل – خبرنگار همشهری: صنف روزنامه نگاران و فعالان رسانه ای در استان اردبیل با وجود اینکه خود تریبونی برای مطرح کردن مشکلات اصناف دیگر هستند، اما مشکلات آنها پیچیده تر از آن است که بتوانند با تریبون هایی که دارند، گره گشایی کند.

روزنامه نگاران و فعالان رسانه ای مصداق بارز آن ضرب المثل ترکی هستند که از همه مشکل گشایی کرده و خود با مشکلات دست و پنجه نرم می کنند و نمی توانند آنها را حل کرده و خلاصی یابند به همین دلیل است که تعداد کثیری از فعالان این حوزه، فعالیت در این عرصه را شغل حساب نمی کنند چرا که معتقدند با درآمدهای حاصل از فعالیت رسانه ای نمی توان امرار معاش کرد زیرا به جز 4 خبرگزاری و چند نشریه بقیه رسانه های دیجیتال و مکتوب اردبیل به خبرنگارانش حق التحریر و حق الزحمه نمی دهند بلکه تنها بازاریاب ها را جذب کرده و آنها از طریق پورسانت آگهی ها برای خود درآمدزایی ایجاد می کنند.

البته این یک طرف ماجرا است که یکی از اضلاع سه گانه مدیریت رسانه ای، مدیریت اقتصادی است و مدیریت محتوایی و گرافیکی رسانه های استان هم پر از اشکالات قابل رفع اما بدون اراده برای رفع هستند که همه این ضعف های ریشه در مسائلی صنفی دارد که کسی پیگیر آنها نیست.

مشکلات این صنف بیشتر از آن است که بتوان آن را محدود به مسائل اقتصادی و مالی رسانه ها کرد بلکه با نیم نگاهی به آنها می توان رسانه های استان را سرشار از مشکلات، کمبودها، دردها و رنج هایی دانست که در بین تک تک کلمات و سطور آنها مستتر است، رنج ها و دردها و آلامی که سبب شده است دیگر ان تاثیرگذاری لازم را نداشته باشند. به راستی این مشکلات چه چیزهایی می توانند باشند؟

صاحب امتیاز نشریه فروغ آذربایجان و پیشکسوت مطبوعات استان یکی از مشکلات اصلی مطبوعات استانی را اعطای دیمی مجوز به افراد غیر حرفه ای دانست و گفت: وقتی مدیران رسانه ای از تخصص لازم برخوردار نباشند، نباید انتظار حرفه ای گری از نشریات را داشت.

«عارف شیرزاد» در گفت و گو با همشهری با بیان اینکه تعداد نشریات استان بیشتر از ظرفیت استانی بوده و به دلیل فقر صنعتی استان این رسانه ها تهی از منابع درآمدی هستند، تصریح کرد: وقتی رسانه ای درآمد نداشته باشد در نتیجه نمی تواند نیروی انسانی متخصص جذب کند و حتی نمی تواند به صورت منظم منتشر شود.

شیرزاد در حالی روی مسائل مالی و اعطای مجوز به افراد غیر متخصص تاکید می کند که برخی دیگر از فعالان حوزه رسانه استان نبود تشکلی کارآمد برای پیگیر مطالبات صنفی را دلیل ازدیاد مشکلات می دانند.

سرپرست روزنامه شرق و خبرگزاری برنا در استان اردبیل معتقد است که باید تشکلی کارآمد برای پیگیری مسائل رفاهی، بیمه و دیگر مشکلات صنفی فعالان رسانه ای وجود داشته باشد که در این مورد روی خانه مطبوعات استان حساب کرده بودیم که این تشکل هم ناکارآمد نشان داده و در انتخابات اخیر هم وجه خود را از دست داد.

«اکبر نگاهی» در گفت و گو با همشهری با بیان اینکه نه تنها حمایت های صنفی انجام نمی شود بلکه فعالان رسانه ای استان حمایت معنوی هم نمی شوند، اضافه کرد: در این مورد هم اداره ارشاد باید در برابر هجمه ها به مطبوعات و مطبوعاتی ها از این قشر دفاع کند که اداره ارشاد چنین روندی ندارد.

به گفته این فعال رسانه ای، رسانه ای های استان از نظر حمایت معنوی حداقل اوانگارد هستند و در این زمینه مطبوعات مستقل و منتقد به مشکل بر می خورند.

حمایت ها تنها حمایت مادی نیست بلکه باید فعالان رسانه ای از احساس امنیت برخوردار باشند تا بتوانند با خیال آسوده قلم زنند و مشکلات جامعه را انعکاس دهند، وقتی این احساس امنیت وجود نداشته باشد به صورت اتوماتیک وار فعالان محافظه کار شده و کیفیت کار رسانه ای نزول پیدا می کند.

شیرزاد هم با انتقاد از حمایت نکردن از رسانه های استانی توسط ارشاد اسلامی اضافه کرد: اداره ارشاد باید معیارهایی برای سنجش و ارزیابی رسانه های تاثیرگذار داشته باشد و بر اساس این معیارها از رسانه های بومی حمایت کند.

وی با بیان اینکه اردبیل، استانی مرزی است که باید رسانه های آن از طرف ارشاد مورد حمایت قرار بگیرند، تصریح کرد: اداره ارشاد هیچ تفاوتی بین رسانه هایی که تماما اگهی منتشر می کنند با رسانه هایی که در تولید محتوا فعال هستند، قائل نیست و از قضا افراد شاغل در نشریاتی که کلا آگهی هستند، از نظر درآمدی بالاتر از رسانه های تولید کننده محتوا هستند.

فلسفه وجودی تشکل ها، انجمن ها و کانون های صنفی ایجاد همگرایی در بین فعالان آن حوزه و پیگیری مطالبات آن در سطوح مختلف است که سهم استان اردبیل از این تشکل ها «خانه مطبوعات استان اردبیل» هست. اما آیا این تشکل صنفی – مطبوعاتی توانسته است مطالبه گر مشکلات صنفی اصحاب رسانه استان باشد؟

عضو پیشین هیات مدیر خانه مطبوعات استان اردبیل معتقد است که خانه مطبوعات با وجود اینکه حدود 2 دهه است که در اردبیل دایر است اما نتوانسته در راستای ارتقای رسانه های استان نقش چندانی ایفا کند.

شیرزاد با بیان اینکه این تشکل به نوعی دولتی هست، افزود: بودجه این تشکل از طریق اداره ارشاد تامین می شود و برنامه ها بدون چراغ سبز اداره ارشاد قابل اجرا نیست.

به باور وی، اداره ارشاد حتی نتوانست یک انتخابات آزاد در خانه مطبوعات برگزار کند و با روند نامطلوب و غیر حرفه ای و غیر دموکراتیک خود سبب انشقاق در بین اصحاب رسانه شد.

نخواستن یا نتوانستن اداره ارشاد در ساماندهی اصحاب خبر و فعالان رسانه ای استان اردبیل حتی با ایجاد خانه مطبوعات استان سوال دیگری است که سرپرست روزنامه شرق در استان در پاسخ به این سوال معتقد است که اداره ارشاد نخواسته یک تشکل صنفی قوی در استان اردبیل وجود داشته باشد.

نگاهی با بیان اینکه اداره ارشاد نمی خواهد یک تشکل صنفی قابل اتکای روزنامه نگاران و خبرنگاران در استان وجود داشته باشد، ادامه داد: مدیران اداره کل ارشاد اسلامی سلیقه ای و نفری به مساله نگاه می کنند و این باعث ایجاد آسیب بر پیکر نحیف رسانه ها در استان می شود.

به اعتقاد سرپرست خبرگزاری برنا در استان اردبیل، مدیران اداره ارشاد باید ژرف اندیش بوده و دل بزرگی داشته باشند.

در برخی از استان های کشور چندین تشکل و انجمن صنفی روزنامه نگاران فعال است که در استان اردبیل چنین نشده است.

مدیر مسئول و صاحب امتیاز هفته نامه فروغ آذربایجان اعتقاد دارد که اگر انجمنی هم تشکیل شود آن تشکل هم به نوعی مجبور خواهد بود که وابسته باشد و تا زمانی که یک تشکل صنفی منسجم و غیردولتی وجود نداشته باشد، وضعیت به همین صورت خواهد بود.

سرپرست روزنامه شرق در استان اردبیل هم با بیان اینکه انجمن صنفی روزنامه نگاران در کشور وجود داشت که دچار مشکل شده و اجازه فعالیت به آن داده نشد، اضافه کرد: خودمان هم به نوعی مقصر هستیم و گاهی دچار سیاست زدگی و دولتی می شویم که نباید چنین شود بلکه تشکل ها باید پیگیر مسائل صنفی باشند.

انفعال خانه مطبوعات به عنوان تنها تشکل صنفی روزنامه نگاران و خبرنگاران در استان اردبیل سبب شده است که حرکت منسجمی در باب رفع مشکلات صنفی در این قشر وجود نداشته باشد که نمونه بارز آن قطع بیمه خبرنگاران استان بود که واکنش در خور شانی از طرف خانه مطبوعات داده نشد.

/انتهای پیام/ توحید مهدوی خبرنگار همشهری